است و خوار و بيچاره 19 و آنكه انتظار سراى ديگر دارد و با ايمان و كوشش مىكند كارش پسنديده است و مزدش نيكو 20 البتّه همه ى مردم مستمند از خداوند هستند و او به همه كومك مىكند و اين گروه و آن گروه بىتفاوت است كه بخشش به اين و آن ميرسد و منعى در انعام او نيست 21 ولى بنگر كه تا چه اندازه يكى را برتر از ديگرى كرديم و مردم چه قدر تفاوت دارند و بسراى ديگر تفاوت و برترى بيشتر است و بهتر 22 تو و ديگران متوجه باشيد كه با آفريننده ديگرى را شريك ندانيد كه عاقبت بملامت و خوارى ميكشاند 23 و نيز فرمان و مصلحت خداوندى است براى تو و همه كه بايد يگانه پرست باشيد و نيكوكار با پدر و مادر تا به آن جا كه اگر پير و ناتوان شدند دلگير نشويد و رو به آنها ترش نكنيد و بدرشتى سخن مگوئيد و آنچه بگوئيد با احترام باشد و تكريم 24 و هم در رفتار خود به آنها مهربان باشيد و فروتن و دعا كنيد كه اى خدا تو به آنها رحم كن كه مرا بكوچكى پرورش دادند و تربيت كردند [ و خبردار باشيد كه ] 25 خدا بنهان هر كس داناتر است و آنكه صالح است و تائب مشمول مغفرت خواهد بود . سخن مفسّرين : « سُبْحانَ الَّذِي أَسْرى بِعَبْدِه لَيْلًا مِنَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ إِلَى الْمَسْجِدِ الأَقْصَى » 1 طبرى : يعنى بدور ميدانم از نسبت شريك و رفيق داشتن آن كس را كه گردش داد در شب بنده ى خود را از مسجد الحرام تا مسجد اقصى . و عبد اللَّه مسعود و حذيفه خوانده‌اند « اسرى يعبده من اللَّيل » و مقصود از مسجد الحرام سرزمين حرم است و پيغمبر ( ص ) در آن شب به خانه ى امّ هانى دختر ابى طالب بخواب رفته بود ، و انس مالك از صعصعه نقل كرده است كه مردى از خويشان او نقل كرده است كه پيغمبر ( ص ) فرمود : نزديك كعبه به حال ميان خواب و بيدارى بودم كه صدائى شنيدم و مرا بردند تا بيت المقدس و با پيغمبران نماز خواندم . و بعضى گفته‌اند : بدن پيغمبر به جائى نرفت و اين گردش روحى آن حضرت بوده است ، و هر وقت از معاويه بن ابى سفيان چگونگى معراج را ميپرسيدند ، بجواب ميگفته است خوابى بوده است از سوى خداوند كه راست و درست بوده ، و از عايشه نقل كرده اند